Search
Close this search box.
دکتر امیرحسین جلالی

بیماری های قلبی در دوران بارداری

بیماری قلبی در دوران بارداری در ۱ تا ۲ درصد زنان باردار مشاهده می شود و متاسفانه یکی از دلایل مرگ و میر مادران به شمار می رود. در دوران بارداری به علت آسیب پذیرتر بودن بدن مادران، این احتمال وجود دارد که بیماری های پنهان آن ها، بروز پیدا کند. قلب مادران باردار، نسبت به مواقع عادی، دو برابر افزایش فعالیت دارد و به همین علت لازم است زنانی که مبتلا به بیماری های قلبی هستند، پیش از بارداری تحت نظر متخصص زنان و همچنین متخصص قلب باشند تا وضعیت و شرایط آنان برای بارداری ارزیابی و بررسی شود.

تاثیر بارداری بر قلب چیست؟

بارداری بر فعالیت اعضای بدن مادر از جمله سیستم گردش خون و قلب او، تاثیرگذار خواهد بود، ولی به جرات می توان گفت که بسیاری از مادرانی که به بیماری قلبی دچار هستند، فرزندانی سالم را به دنیا می آورند. بنابراین حاملگی در بیماران قلبی، در بسیاری از موارد موفقیت آمیز بوده و مشکلی را ایجاد نکرده است. در دوران بارداری، مادر به علت تامین تغذیه جنین در حال رشد خود، ۳۰ تا ۵۰ درصد افزایش خون دارد. به این علت، قلب مادر باردار، در یک دقیقه میزان بیشتری از خون را پمپاژ کرده و این امر سبب افزایش ضربان قلب مادر می شود. علاوه بر این، در هنگام زایمان، فشار زیادی به قلب مادر تحمیل شده و ضربان قلب او را بالا می برد. با گذشت زمان، وضعیت آریتمی یا همان ضربان قلب مادر نرمال خواهد شد.

بیماری قلبی دوران بارداری

عوامل موثر بیماری های قلبی در خانم باردار

چگونگی شرایط سلامت جسمانی مادران می تواند سبب مبتلا شدن به بیماری های قلبی آنان در زمان بارداری شود. مادرانی که به بیماری های زمینه ای مانند فشار خون، دیابت و … مبتلا هستند، احتمال بروز بیماری قلبی در دوران بارداری برای آنان بسیار بیشتر خواهد بود. در هر حال دلایل بسیار زیادی برای مستعد بودن بدن زنان در ابتلا به بیماری قلبی در حاملگی وجود دارد و همواره محققان زیادی در این زمینه در حال انجام تحقیقات و بررسی هستند.

برای مثال هنوز این موضوع مشخص نشده است که علت اینکه برخی افراد در دوران بارداری به بیماری دریچه ‌ای قلب دچار می‌ شوند، چیست. ولی این مسئله کاملا واضح است بعضی از بیماری ‌های مرتبط به دریچه قلب، با تغییرات مایع در زمان حاملگی زنان، بدتر خواهد شد. از موارد مشخص شده دیگر آن است که به صورت کلی، بارداری موجب افزایش فشار کاری قلب می شود و این پدیده به این معنی است که مادر، از هر گونه بیماری زمینه ‌ای قلبی که برخوردار باشد، در دوران بارداری بدتر از آن را تجربه خواهد کرد.

 تشخیص بیماری قلبی در بارداری چگونه است؟

در دوران بارداری بسیاری از بیماری های موجود در بدن مادران که تا آن زمان هیچ علائمی را از خود نشان نداده اند، بروز پیدا کرده و تشدید خواهند شد. البته به علت تغییرات فیزیولوژیک بدن مادر در دوران بارداری، ممکن است علائم بالینی او مشابه بیماری قلبی باشند. زمانی که زنان باردار با علائم بیماری های قلبی مانند تنگی نفس، درد قفسه سینه، سرفه های شبانه شدید، خستگی ممتد، تپش قلب و …. مواجه شدند، لازم است جهت تشخیص بیماری قلبی در بارداری به متخصص قلب و عروق مراجعه نمایند.

در این زمان پزشک مربوطه، سابقه بیماری قلبی و ژنتیکی مادر را بررسی کرده و در صورت مرگ ناگهانی یکی از بستگان نزدیک مادر، احتمال وجود بیماری قلبی، بیشتر خواهد شد. پزشک متخصص، وضعیت قلب مادر را توسط دستگاه اکو کاردیوگرافی، انجام تست ورزش و یا سایر اقدامات تشخیصی لازم، ارزیابی می کند و پس از آن به بیمار مشاوره های لازم را می دهد.

عوارض ناشی از بیماری قلبی در خانم های باردار

در دوران بارداری، حجم خون در بدن مادر افزایش می یابد تا تغذیه‌ جنین در حال رشد را تامین کند. در این حالت ضربان قلب نسبت به گذشته بالاتر بوده و این تغییرات موجب می‌ شود تا قلب افراد نسبت به گذشته سخت ‌تر کار کند. عوارض ناشی از بیماری قلبی در دوران بارداری، به شدت بیماری بستگی دارد. این عوارض عبارتند از:

  • مشکلات ریتمی قلبی

یکی از موارد شایع در دوران بارداری مادران، اختلالات جزئی در ریتم قلب است که به طور معمول عارضه نگران کننده ای نخواهد بود.

  • مشکلات دریچه‌ ای قلب

بانوانی که دریچه قلب مصنوعی دارند و یا دچار معایب و نواقصی در دریچه های قلب خود هستند، این احتمال وجود دارد که در زمان بارداری، با مشکلات زیادی مواجه شوند. چرا که با مناسب نبودن عملکرد دریچه ها، قلب به سختی می تواند افزایش جریان خون در بارداری را تحمل کند.

  • نارسایی احتقانی قلب

از دیگر عوارض حاملگی در بیماران قلبی، می توان به بدتر شدن نارسایی قلب اشاره کرد. زیرا با وجود افزایش حجم خون در دوران بارداری، عارضه نارسایی احتقانی قلب بسیار شدیدتر از گذشته خواهد شد. 

  • نقایص مادرزادی قلب

چنانچه مادر با اختلالات ژنتیکی قلبی متولد شده باشد، ابتلای نوزاد او به همین نواقص قلبی با شدت بیشتری همراه خواهد بود. علاوه بر این، احتمال زایمان زودرس این مادر بسیار زیاد است. بعضی از بیماری ‌های قلبی مادر از جمله دریچه میترال یا آئورت، موجب در معرض خطر قرار گرفتن خطراتی برای مادر و جنین می شود. 

درمان بیماری قلب در دوران بارداری چگونه است؟

زمانی که زنان باردار دارای مشکلات قلبی، به پزشک مربوطه مراجعه می کنند، پزشک در اولین قدم محدودیت مصرف نمک و نیز کاهش فعالیت های فیزیکی را برای آنان تجویز می کند. چنانچه بیمار فشار خون بالایی داشته باشد، درمان با تجویز داروهای ضد فشار مانند هیدرالازین، آلفا- میتل دوپا و… صورت می گیرد. برای بیماری قلبی در دوران بارداری، به علت شرایط خاص مادر و جنین، نمی توان داروها و روش های درمانی خاصی را تجویز کرد.

نتیجه گیری

بسیاری از مادران باردار، از بیماری قلبی خود هیچ گونه اطلاعی نداشته و پس از بارداری در وضعیت خطرناکی قرار گرفته اند. به همین علت است که همواره توصیه می شود زنانی که قصد بارداری دارند، بهتر است پیش از انجام آن توسط یک متخصص قلب و عروق، مورد بررسی قرار گیرند. بیماری قلبی در دوران بارداری می تواند خطر بزرگی برای سلامت مادر و جنین به حساب آید. به همین دلیل شناخت علائم و نیز دلایل بیماری های قلبی در بارداری بسیار حائز اهمیت است. زنان باردار باید با مشاهده کوچکترین علائم این بیماری، به بهترین متخصص قلب در این زمینه مراجعه نمایند. از نمونه پزشکان حاذق و با تجربه در این عرصه، جناب دکتر امیر حسین جلالی هستند. ایشان توانسته اند با سابقه درخشان و تجربیات لازم در این زمینه، حرفی برای گفتن داشته باشند.

دکتر امیرحسین جلالی

دکتر امیرحسین جلالی

فوق تخصص جراحی قلب و عروق
فلوشیپ جراحی بیماری های مادرزادی قلب

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

فهرست محتوا